HATAW! D'yaryo ng Bayan hatawtabloid.com
FIRING LINE
ni Robert B. Roque, Jr.
NAGSIMULA na ang School Year 2026–2027 kasabay ng tag-ulan. Sa kabila nito, may isang bagay na dapat kilalanin sa administrasyong Marcos Jr.: hindi nangangako ng hindi kayang tuparin.
Kamakailan, inamin ng Malacañang na hindi nito matitiyak ang isang panahong walang baha. Sa halip, ang pangako ay mas mabilis na paghupa ng tubig, mas maayos na drainage system, at patuloy na pagsisikap ng mga ahensiya upang mabawasan ang pinsala. Ngunit sapat ba ito para makumbinsi ang publiko?
Ang tunay na dapat sana’y matagal nang nasugpo ay ang korupsiyon, kapabayaan, at padrinong politika na nagpayaman sa mga proyekto ng flood control. Sa loob ng maraming taon, daan-daang bilyong piso ang ginastos ng iba’t ibang administrasyon at opisyal para sa flood mitigation. Ngayon, gumagastos muli ang gobyerno upang habulin ang mga nagbulsa ng pondo.
Bagama’t mahalagang papanagutin ang mga tiwali, may kapalit ito. Dahil nakapirmi ang ilang pondo bunsod ng mga anomalya, nananatiling lantad sa pagbaha ang maraming komunidad. Sa Metro Manila, ang problema ay bunga ng dekada ng mahinang pagpaplano na sinabayan pa ng heograpiya at pagbabago ng klima.
Ano na ang nangyari sa ₱352-bilyong Metro Manila Flood Management Master Plan na inilunsad noong 2012? Makalipas ang mahigit isang dekada, marami sa mga proyekto nito ang hindi pa rin tapos o naantala, habang patuloy ang magastos na dredging at declogging bilang pansamantalang solusyon.
Ayon kay Dr. Mahar Lagmay ng Project NOAH, hindi sapat ang dagdag na impraestruktura laban sa baha. Kailangan ng mas matalinong pamamahala: pangangalaga sa watershed, paglikha ng detention basins at green spaces, pagbibigay-laya sa mga ilog, at pagtingin sa drainage bilang isang magkakaugnay na sistema.
Ayon sa ulat, maaaring umabot sa ₱7.6 trilyon ang mawawala sa ekonomiya ng bansa mula 2022 hanggang 2050 kung hindi maaayos ang problema sa baha. Sa halos 20 bagyong pumapasok taon-taon at sa tumitinding epekto ng klima, malinaw na hindi na sapat ang lumang paraan tulad ng dike at pumping stations.
Ang hamon ngayon ay para sa pambansang pamahalaan, lokal na yunit, at pribadong sektor ay magtulungan. Hindi na dapat paisa-isang proyekto, kundi isang komprehensibong plano para sa flood resilience: maayos na drainage, retention ponds, rehabilitasyon ng watershed, green infrastructure, at mas mahusay na urban planning.
Hangga’t hindi nagiging isang koordinadong pambansang misyon ang flood control, mananatiling bahagi ng buhay ang baha. At sa bawat tag-ulan, kailangang ihanda ng mga magulang ang kanilang mga anak — hindi lamang sa akademya, kundi sa pagharap sa mga bunga ng pagkukulang ng pamahalaan.
* * *
SHORT BURSTS. Para sa mga komento o reaksiyon, mag-email sa [email protected] o mag-post sa @Side_View sa X app (dating Twitter).
