P20 PANALO NG MANGGAGAWA SA KOWLOON MATAGALANG LABAN
Welga sigaw ng uri

“𝐀S 𝐥𝐨𝐧𝐠 𝐚𝐬 𝐰𝐨𝐫𝐤𝐞𝐫𝐬 𝐡𝐚𝐯𝐞 𝐧𝐨𝐭 𝐚𝐜𝐡𝐢𝐞𝐯𝐞𝐝 𝐚 𝐥𝐢𝐯𝐢𝐧𝐠 𝐰𝐚𝐠𝐞 𝐚𝐧𝐝 𝐟𝐮𝐥𝐥 𝐫𝐢𝐠𝐡𝐭𝐬 𝐮𝐧𝐝𝐞𝐫 𝐭𝐡𝐞 𝐥𝐚𝐰, 𝐭𝐡𝐞 𝐬𝐭𝐫𝐮𝐠𝐠𝐥𝐞 𝐨𝐟 𝐭𝐡𝐞 𝐰𝐨𝐫𝐤𝐢𝐧𝐠 𝐜𝐥𝐚𝐬𝐬 𝐧𝐞𝐯𝐞𝐫 𝐞𝐧𝐝𝐬. Sa 𝐦𝐚𝐝𝐚𝐥𝐢𝐧𝐠 𝐬𝐚𝐥𝐢𝐭𝐚: 𝐡𝐚𝐧𝐠𝐠𝐚’𝐭 𝐤𝐮𝐥𝐚𝐧𝐠 𝐚𝐧𝐠 𝐬𝐚𝐡𝐨𝐝 𝐚𝐭 𝐤𝐚𝐫𝐚𝐩𝐚𝐭𝐚𝐧, 𝐭𝐮𝐥𝐨𝐲 𝐚𝐧𝐠 𝐥𝐚𝐛𝐚𝐧.”

Una sa lahat, isang maalab na pagbati sa tagumpay ng mga manggagawa ng 𝐊𝐨𝐰𝐥𝐨𝐨𝐧 𝐇𝐨𝐮𝐬𝐞, isang pangunahing food service industry, matapos tumalima ang management sa pagbibigay ng ₱20 dagdag-sahod kada araw at pagtugon sa ilang probisyon para sa kanilang mga empleyado.

Nitong Lunes, Abril 20, nagkaharap sa tanggapan ng National Conciliation and Mediation Board ang kinatawan ng kompanya na 𝐊𝐚𝐭𝐢𝐩𝐮𝐧𝐚𝐧 𝐅𝐨𝐨𝐝 𝐒𝐞𝐫𝐯𝐢𝐜𝐞𝐬 𝐈𝐧𝐜, at pamunuan ng unyon na 𝐆𝐋𝐎𝐖𝐇𝐑𝐀𝐈𝐍-𝐊𝐌𝐔 𝐊𝐨𝐰𝐥𝐨𝐨𝐧 𝐇𝐨𝐮𝐬𝐞 𝐖𝐞𝐬𝐭 𝐂𝐡𝐚𝐩𝐭𝐞𝐫. Nagbunga ito ng kasunduan sa anim na probisyon—kabilang ang dagdag-sahod at pagbabalik ng service charge sa paraang staggered.

Nagbunga ang sakripisyo ng mga manggagawa matapos ang anim na araw na welga—binabad sa tirik na araw at maalinsangang gabi ang kanilang mga katawan sa walang humpay na pagbabarikada sa labas ng restaurant at main commissary sa West Avenue, Lungsod Quezon.

Ayon sa alyansa, makasaysayan ang tagumpay na ito—hindi lamang sa dagdag-sahod kundi sa pagbubuklod ng iba’t ibang sektor: kabataan, kababaihan, kapwa obrero sa iba’t ibang pabrika, at maging makabayang mambabatas. Ang kanilang suporta—moral, pinansiyal, at pisikal—ang nagsilbing lakas at determinasyon sa laban ng uring manggagawa.

Ngunit malinaw: 𝐡𝐢𝐧𝐝𝐢 𝐩𝐚 𝐭𝐚𝐩𝐨𝐬 𝐚𝐧𝐠 𝐥𝐚𝐛𝐚𝐧.

Ang ₱20 dagdag-sahod ay nananatiling malayo sa antas ng living wage. Sa harap ng sunod-sunod na pagtaas ng presyo ng bilihin, ito’y tila patak lamang sa kumukulong gastusin ng isang pamilyadong obrero.

Sa aking naunang panayam sa lider ng unyon, ibinahagi niyang nagsimula pa noong Agosto ang negosasyon. Mula sa orihinal na hiling na ₱55 dagdag-sahod —na sinabayan pa ng halos ₱108 batay sa umiiral na wage guidelines ng Kagawaran ng Paggawa—unti-unti itong ibinaba sa mahabang negosasyon: mula ₱55, naging ₱35, saka ₱25… hanggang sa tuluyang pumalo sa ₱20.

𝐈𝐭𝐨 𝐛𝐚’𝐲 𝐤𝐨𝐦𝐩𝐫𝐨𝐦𝐢𝐬𝐨—𝐨 𝐤𝐨𝐧𝐬𝐞𝐬𝐲𝐨𝐧 𝐧𝐚 𝐧𝐚𝐩𝐢𝐥𝐢𝐭𝐚𝐧?

Ayon sa lider-obrero, makatuwiran ang kanilang panawagan. Sa kanilang tantiya, umaabot sa 6,000 piraso ng siopao at siomai ang nalilikha sa commissary kada araw. Sa kasagsagan ng demand, umaabot pa ito sa 13,000 piraso. Ibig sabihin: dobleng produksiyon, dobleng kita—ngunit hindi dobleng sahod.

Sa pagsusuri ng mga manggagawa, daan-daang libong piso ang kinikita ng kompanya araw-araw mula sa produksyon ng libo-libong produkto. Ngunit sa likod ng halagang ito ay ang 𝐩𝐢𝐧𝐢𝐠𝐚 𝐚𝐭 𝐢𝐧𝐚𝐛𝐮𝐬𝐨𝐧𝐠 𝐥𝐚𝐤𝐚𝐬-𝐩𝐚𝐠𝐠𝐚𝐰𝐚.

Dito pumapasok ang konsepto ng 𝐒𝐮𝐫𝐩𝐥𝐮𝐬 𝐕𝐚𝐥𝐮𝐞—ang ideya na ang tunay na tubo ng negosyo ay nagmumula sa halagang nalilikha ng manggagawa na lampas sa kanyang sahod. Sa madaling salita, hindi buong binabayaran ang halaga ng kanilang paggawa; ang sobrang likha nila ang nagiging tubo ng kompanya.

Nais ko rin ituwid ang ilang mapanuyang pananaw sa social media. May mga nagsasabing ang welga raw ay “pagtambay” lamang—na para bang walang ginagawa ang mga manggagawa kundi magbilad sa araw. Na maaari namang magsara ang kompanya o maghanap ng kapalit.

Ito’y makitid na pananaw.

Ang welga ay hindi katamaran. Hindi ito banta ng pagsasara. Ito ay 𝐥𝐞𝐡𝐢𝐭𝐢𝐦𝐨𝐧𝐠 𝐩𝐚𝐤𝐢𝐤𝐢𝐛𝐚𝐤𝐚 ng manggagawa upang igiit ang kanyang karapatan at dignidad bilang tao—hindi bilang simpleng kalakal o murang lakas-paggawa.

Dumaan ito sa demokratikong proseso—may strike vote, may notice of strike sa DOLE. Hindi ito padalos-dalos. Ito ay organisado, makatarungan, at makabuluhan.

Unawain natin: ang manggagawa ang nagpapaandar ng ekonomiya. Sa pabrika, konstruksiyon, serbisyo—sila ang bumubuhay sa produksiyon.

𝐊𝐮𝐧𝐠 𝐰𝐚𝐥𝐚𝐧𝐠 𝐦𝐚𝐧𝐠𝐠𝐚𝐠𝐚𝐰𝐚, 𝐰𝐚𝐥𝐚𝐧𝐠 𝐩𝐫𝐨𝐝𝐮𝐤𝐬𝐢𝐲𝐨𝐧. 𝐊𝐮𝐧𝐠 𝐰𝐚𝐥𝐚𝐧𝐠 𝐩𝐚𝐰𝐢𝐬, 𝐰𝐚𝐥𝐚𝐧𝐠 𝐤𝐢𝐭𝐚.

Sa mga obrerong ilang taon—o higit isang dekada—nang naglilingkod ngunit hindi nakatikim ng makabuluhang umento, habang patuloy na tumataas ang presyo ng bilihin, malinaw ang katotohanan: ang kanilang pagtitiis ay may hangganan.

Sapagkat kung patuloy na mananahimik ang manggagawa—lalo na yaong underpaid at overworked—tila ito’y pagpayag sa kapritso ng kapitalista. Habang sila’y nakayuko, pasan-pasan nila ang bigat ng sistemang hindi nila nilikha, ngunit sila ang nagdurusa.

At dito, muling tumitimo ang paalala ni 𝐏𝐨𝐩𝐞 𝐅𝐫𝐚𝐧𝐜𝐢𝐬: “𝑻𝒉𝒆𝒓𝒆 𝒊𝒔 𝒏𝒐 𝒘𝒐𝒓𝒔𝒆 𝒎𝒂𝒕𝒆𝒓𝒊𝒂𝒍 𝒑𝒐𝒗𝒆𝒓𝒕𝒚, 𝑰 𝒂𝒎 𝒌𝒆𝒆𝒏 𝒕𝒐 𝒔𝒕𝒓𝒆𝒔𝒔, 𝒕𝒉𝒂𝒏 𝒕𝒉𝒆 𝒑𝒐𝒗𝒆𝒓𝒕𝒚 𝒘𝒉𝒊𝒄𝒉 𝒑𝒓𝒆𝒗𝒆𝒏𝒕𝒔 𝒑𝒆𝒐𝒑𝒍𝒆 𝒇𝒓𝒐𝒎 𝒆𝒂𝒓𝒏𝒊𝒏𝒈 𝒕𝒉𝒆𝒊𝒓 𝒃𝒓𝒆𝒂𝒅 𝒂𝒏𝒅 𝒅𝒆𝒑𝒓𝒊𝒗𝒆𝒔 𝒕𝒉𝒆𝒎 𝒐𝒇 𝒕𝒉𝒆 𝒅𝒊𝒈𝒏𝒊𝒕𝒚 𝒐𝒇 𝒘𝒐𝒓𝒌.”

Sa huli, ang ₱20 dagdag-sahod ay maaaring ituring na tagumpay.

Ngunit sa mas malawak na larawan—ito ay simula pa lamang.

Dahil hangga’t hindi nakakamit ang tunay na nakabubuhay na sahod at ganap na karapatan, 𝐚𝐧𝐠 𝐥𝐚𝐛𝐚𝐧 𝐧𝐠 𝐮𝐫𝐢𝐧𝐠 𝐦𝐚𝐧𝐠𝐠𝐚𝐠𝐚𝐰𝐚 𝐚𝐲 𝐦𝐚𝐠𝐩𝐚𝐩𝐚𝐭𝐮𝐥𝐨𝐲.

𝐏𝐚𝐝𝐚𝐲𝐨𝐧, 𝐔𝐫𝐢𝐧𝐠 𝐌𝐚𝐧𝐠𝐠𝐚𝐠𝐚𝐰𝐚.